Jak zdefiniować i operować na stałych w php?

Coś lekkiego i strawnego dzisiaj. Stałe – jak sama nazwa mówi z reguły elementy niezmienne w czasie działania skryptu, a wykorzystywane jedynie do np. porównywania. Takim standardowym przykładem może być przypisanie wartości pi do stałej.

Stałe w PHP definiujemy za pomocą funkcji boolowskiej define(str nazwa, mix wartość[, bool wrażliwość_na_wielkość_znaków]). Jak to wygląda praktycznie?

define('STALA_1', 'wartość w opcji z wrażliwością na wielkość znaków nazwy'); // standardowa definicja

define('STALA_2', 'wartość w opcji bez wrażliwości na wielkość znaków nazwy', true); // definicja rozszerzona

Dlaczego nazwy są nadane dużymi literami? To po prostu taki programistyczny zwyczaj dotyczący semantyki języka. I teraz dla testu możemy wywołać sobie poniższe elementy składni języka wyświetlające stałe na ekran.

echo STALA_2 . ' == ' . stala_2; // wyświetli "wartość w opcji z wrażliwością na wielkość znaków nazwy == wartość w opcji z wrażliwością na wielkość znaków nazwy" z racji tego, że został nadany trzeci parametr funkcji który pozwala na używanie nazw stałych w jakichkolwiek formach wielkości liter

echo STALA_1 . ' != ' . stala_1; // wyświetli "wartość w opcji z wrażliwością na wielkość znaków nazwy != stala_1" ponieważ nie został nadany trzeci parametr funkcji więc nazwy domyślnych stałych "STALA_1" i "stala_1" oznaczają co innego. Dodatkowo zostanie nadane domyślnie ukryte powiadomienie o użyciu nieistniejącej stałej "stala_1"

Należy też pamiętać, że nazwa stałej powinna być stringiem, dlatego nie należy rozpoczynać jej od cyfry. Wartość może być różnego typu, poczynając od stringa, przechodząc przez inta, a kończąc na wartości logicznej.

Jest także inny sposób na wyświetlanie stałych, szczególnie przydatny gdy np. nie możemy wyświetlić wartości stałej w standardowy sposób z powodu np. pobierania jej nazwy z funkcji lub w pętli. Tym sposobem jest użycie funkcji constant(str nazwa), gdzie nazwa to nazwa stałej wcześniej zdefiniowanej.

function get_constant()
{
	return 'CONST';
}
define('CONST', 'wartosc');
print constant(get_constant()); // zwraca 'wartosc'

Sposób powyższy działa też w przypadku stałych w klasach o których teraz napiszę. Podstawowe zasady to, że nie możemy do takich stałych odnosić się bezpośrednio poprzez instancję obiektu. Przynajmniej w wersjach PHP poniżej 5.3 (w tej wersji dozwolona jest referencja do klasy poprzez zmienną i wywołanie stałej poprzez obiekt). Ich wartość musi być nadana, nie może to być np. rezultat wywołania funkcji czy element klasy. Dostęp wewnątrz klasy do stałej odbywa się poprzez statyczny obiekt self::.

class stale
{
	const testowa_stala = 'testowa wartosc';

	function stale()
	{
		print self::testowa_stala;
		print constant('self::testowa_stala'); // wersja z użyciem funkcji constant
	}
}
$obiekt = new stale(); // wywoła konstruktor wyświetlający dwukrotnie wartość stałej

Co można zauważyć dostęp do stałej statycznie z zewnątrz klasy nie będzie możliwy. Tak więc poniższa metoda odwołania jest nieprawidłowa.

$obiekt::testowa_stala;

Kolejna sprawa, bardziej praktyczna. Jak sprawdzić, czy stała została zdefiniowana? Należy użyć funkcji defined(str nazwa), która w parametrze przyjmuje nazwę sprawdzanej stałej. Funkcja jest typu logicznego więc zwraca wartości prawda / fałsz. Jeszcze raz jednak przypominam, że należy jej używać tylko do sprawdzania stałych.

if ( defined('NIEISTNIEJACA_STALA') === true ) // zastosowano operator porównania logicznego z powodu typu zwracanego przez funkcję
{
	echo 'Istnieje: ' . NIEISTNIEJACA_STALA;
}
else {
	echo 'Stała nie istnieje!'; // wynik w tym wypadku
}

No i ostatnią sprawą z zakresu tej tematyki jest pytanie jak wyświetlić informacje o wszystkich zadeklarowanych stałych? Należy użyć get_defined_constants(mix kategoryzacja). Parametr ten został dodany w PHP5 i powoduje kategoryzację wyników na dwa wymiary (klucze stałych i wartości).

define('NIEISTNIEJACA_STALA', 'abc');
define("STALA", 1);
print_r(get_defined_constants()); // wynik można przepuścić przez pętlę w celu uzyskania bardziej specyficznych wyników